De donderdagavond film club

Le Jour Se Lève

Het gebruik van flashbacks was in 1939 nog niet heel gebruikelijk, waardoor deze film als behoorlijk vernieuwend werd beschouwd. We zien een man die zichzelf heeft opgesloten in een kamer. Hij heeft een moord gepleegd en terwijl hij alleen in de kamer zit en geen kant meer op kan, herinnert hij zich hoe hij tot zijn daad is gekomen. De moordenaar is Francois, een fabrieksarbeider die tot zijn daad is aangezet door de amorele, manipulatieve vaudeville artiest Valentin. Er zijn twee vrouwen in het spel, de aardse, sensuele Clara, die Valentin verlaat ten gunste van Francois, en de zuivere, door Francois geïdealiseerde Francoise. Francois houdt van haar, maar doordat ze iets met Valentin heeft gehad, is ze voor hem bezoedeld. Francois staat in de film symbool voor de Franse arbeider in een tijd waarin de socialistische hervormingen ongedaan werden gemaakt en het fascisme in opkomst was. Dit geeft de film een sombere, claustrofobische sfeer van existentialistische vervreemding en was daarmee een van de inspiratiebronnen voor de Amerikaanse Film Noir.

Lees meer »

l'Atalante

l'Atalante, eveneens een film van Jean Vigo, is het verhaal van de roerige liefde tussen Jean en Juliette, een stel dat na de huwelijksvoltrekking gaat inwonen op het binnenvaartschip waar Jean op werkt. De film zoomt in op allerlei aspecten van de relatie: we zien ze elkaar beminnen, jaloers worden, ruzie maken en  uit elkaar gaan en elkaar vervolgens weer terugvinden, in de beslotenheid van de knusse ruimtes in het schip en de spookachtige, duistere sfeer op het dek. De onderstaande scene waarin de geliefden door een ruzie geografisch van elkaar gescheiden zijn maar desondanks naar elkaar verlangen, is prachtig, sensueel en invoelend verbeeld.

Lees meer »

Zero de conduite

Zero de conduite uit 1933 is een korte, opmerkelijke film door de veelbelovende, jong overleden regisseur Jean Vigo die sterk was beïnvoed door het avant-gardisme. De ondertitel van de film is "Young devils at college" en laat een studentenopstand op een strenge kostschool zien. De film is voor zijn tijd uiterst gedurfd, er zijn volledig naakte actuers in beeld, er worden obscene grappen gemaakt en Godslastering en homoseksualiteit worden niet geschuwd. Ook qua vorm is de film zijn tijd vooruit, en wordt geëxperimenteerd met slowmotion, animatie en andere trucages.

Lees meer »

Double Idemnity

Als ik één film mocht uitkiezen om uit te leggen wat een Film Noir is, zou ik deze kiezen. Alle ingrediënten zijn aanwezig. een verzekeringsman valt voor de charmes van een klassieke femme fatale, vermoordt haar echtgenoot om samen met haar de verzekeringspremie op te strijken, maar zijn ervaren, cynische baas ruikt onraad waardoor de film uitmondt in een crime passionel, omgeven door sigarettenrook, gedempt licht en hoosbuien.

 

Lees meer »

To have and to have not

De vonken vliegen er overduidelijk vanaf tussen Humphrey Bogart en Lauren Becall in de verfilming van Ernest Hemmingway's roman, die een vervolg moest worden op het enorme succes van Casablanca. De film speelt zich af op Matinique en Bogart is opnieuw een Amerikaan die tussen "vrije" Fransen is beland en uiteindelijk voor de geallieerden kiest.

Lees meer »

Arsenic and old lace

Arsenic and Old Lace (1944), een klucht over twee oude dames die eenzame heren vergiftigen en in de kelder begraven, een broer die denkt dat hij president Roosevelt is, een tweede broer die opduikt als Frankenstein en Cary Grant als derde broer die de hele film verdwaasd om zich heen kijkt. Dat zegt denk ik wel genoeg.

Lees meer »

Ivan Groznyy I&II

Ivan the Terrible; taaie kost deze in opdracht van Stalin gemaakte propagandafilm uit 1944, maar wat een prachtige belichting en uitsnedes en wat een fascinerende figuren komen er voor in deze film. De beroemde Russische filmmaker Sergej Eisenstein lijkt zelf ook geïntrigeerd te zijn door zijn acteurs gezien de fantastische clos-ups van verweerde koppen en gezichtsuitdrukkingen.

Lees meer »

Laura

Rechercheur Mark McPherson, onderzoekt de moord op de onweerstaanbare Laura Hunt. Wie zou deze talentvolle jonge vrouw op wie elke man verliefd leek te worden, willen vermoorden? McPherson raakt zelf ook steeds meer in de ban van Laura en wil zelfs het schilderij met haar, wat aan de muur hangt in haar appartement, kopen van de curator. Op een avond gebeurt er tijdens zijn onderzoek echter iets bizars, wat hem er toe zet de hele opdracht nog eens goed te overdenken. Een politieagent met onconventionele strategieën om een moord op te lossen en een onverwachte plotwending.

 

Lees meer »

Meet me in St Louis

Hoe woeliger de tijden, hoe groter de behoefte aan films die op nostalgische wijze het verlangen naar het veilige thuis en de waarden van het traditionele gezin vertalen. Deze populaire musical speelt daar handig op in, maar heeft ook een duistere kant, zoals in het fragment te zien is. Een door Judy Garland suikerzoete vertolking van "Have yourself a merry little Christmas" wordt bruut onderbroken door een klein meisje dat in een aanval van angstaanjagende brute razernij de sneeuwpoppen in de tuin onthoofd. 

Lees meer »

Shadow of a doubt

Deze weinig spectaculaire film, zonder achtervolgingen, gedaanteverwisselingen of vermissingen, maar met de onderhuidse spanning of de persoon die je denkt te kennen, wel degene is die hij zich voordoet, was Hitchcock's persoonlijke favoriete film. In een ogenschijnlijk vreedzaam stadje worden Charlie en haar zieke moeder bezocht door hun charismatische, reislustige oom die niet helemaal pluis blijkt te zijn. Terwijl Charlie heen en weer wordt geslingerd tussen een gevoel van onbestemde argwaan en affectie voor haar oom, leveren twee nieuwsgierige buren doorlopend commentaar door te bespreken op welke manieren je weg kunt komen met het plegen van een moord.

 

Lees meer »

Murder, my sweet

Een Film Noir volgens het boekje. Met een alwetende verteller, vol schaduwen, regen, door drugs opgewekte hallucinaties, plotselinge geweldsuitbarstingen, gladde oplichters, onbetrouwbare femmes fatales, oliedomme kleerkasten, cynische agenten en kwakzalvers.

Lees meer »

The Ox-bow incident

Sommige thema's zijn niet aan tijd gebonden en hoeven niet in een bepaald genre te worden verteld. Deze film is er zo een, die ik op basis van het DVD hoesje zelf niet zo snel had opgezet. Laat je door de benaming Western dus niet afschrikken, dit is een subtiele, tijdloze film over de behoefte van mensen een zondebok te kiezen en waar groepsdruk toe kan leiden. Henry Fonda, die een van de hoofdrollen vertolkt in de film, beveelt in de trailer op overtuigende wijze de film aan.

Lees meer »

The Magnificent Ambersons

Bijzondere film, deze opvolger van Citizen Kane. The Magnificent Ambersons had een meesterwerk kunnen worden, maar doordat Orson Welles zijn telefoon niet opnam tijdens zijn vakantie, werden er tijdens de eindmontage onherstelbare veranderingen doorgevoerd. Desondanks valt er genoeg te genieten van deze film over een aristocratische wereld die in de 20e eeuw te gronde gaat, zoals in deze idyllische scène in de sneeuw.

Lees meer »

High Sierra

Ik heb er in mijn eerdere stukjes geen geheim van gemaakt dat ik geen fan ben van Humphrey Bogart. In deze film heeft hij niet alleen zijn bekende sikkeneurige uitstraling, maar loopt hij ook nog eens rond als een geslagen hond. Bij bijvoorbeeld Steve Buscemi vind ik de rollen waarin hij zwelgt in zijn slachtofferrol de beste, maar bij Humphrey Bogart kan ik dat niet zo goed hebben. Als hij dan ook nog eens alle vrouwen die op zijn pad komen probeert te versieren en door een meisje dat zijn dochter zou kunnen zijn genadeloos ge-Friendzoned wordt, blijft er weinig meer over van de stoere oud-gangster in het verhaal.

 

Lees meer »

Mrs Miniver

Erg mooi, deze oscarwinnende film over het leven van een redelijk welgestelde familie in een klein dorpje in Engeland tijdens de Tweede Wereldoorlog. Grote drama's en heftige gebeurtenissen vinden plaats terwijl men zich ondertussen bezighoudt met de plaatselijke bloemenshow. De kinderen in de schuilkelders worden voorgelezen uit Alice in Wonderland waarna men een kopje thee drinkt terwijl de bommenwerpers over de huizen vliegen.

 

Lees meer »

Grand hotel

Deze film volgt een aantal personages in een pluche hotel in Berlijn 'waar nooit wat gebeurt'. Grusinskaya (Garbo) is een eenzame Russische ballerina met zelfmoordneigingen, Felix von Geigern (Barrymore) is haar minnaar die eigenlijk een juwelendief is. Flaemmchen (Crawford) is een stenotypiste die bewust haar sex-appeal gebruikt om in een mannenwereld een minimum aan economische zekerheid te verkrijgen. Otto (Barrymore) is een ziekelijke boekhouder die wat geld verduisterd heeft om zich voor het laatst te buiten te kunnen gaan, terwijl Preysing (Beery) een fabrikant is die wanhopig een grote slag tot een goed einde probeert te brengen.

Lees meer »

To be or not to be

Anti-nazistische klucht uit 1942 met een hoog Allo Allo gehalte. Een toneelgezelschap aangevoerd door de ijdele Joseph Tura en zijn flirtzieke echtgenote, proberen te voorkomen dat informatie over het poolse verzet in handen van de gestapo valt. In die tijd een controversieel onderwerp voor een komedie, maar ook nu nog een vermakelijke film.

 

Lees meer »

Sullivan's Travels

Een succesvol filmproducent van het komische genre gaat undercover op zoek naar inspiratie voor zijn nieuwe, maatschappijkritische film met de werktitel "Oh Brother Where Art Thou?" en belandt via allerlei omzwervingen en verwikkelingen in een chain gang. De film komt er uitendelijk niet omdat de filmmaker uiteindelijk beseft dat hij zich beter bij eigen leest kan houden, maar gelukkig geven de Coen Brothers decennia later het stokje door.

 

Lees meer »